{"id":169661,"date":"2022-05-19T17:22:34","date_gmt":"2022-05-19T14:22:34","guid":{"rendered":"https:\/\/www.radyoulku.com\/?p=169661"},"modified":"2022-05-19T17:22:35","modified_gmt":"2022-05-19T14:22:35","slug":"mersindeki-cerkesler-soykirimi-ve-surgunu-anacak","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.radyoulku.com\/?p=169661","title":{"rendered":"Mersin\u2019deki \u00c7erkesler, Soyk\u0131r\u0131m\u0131 ve S\u00fcrg\u00fcn\u00fc Anacak"},"content":{"rendered":"\n<p>\u00c7arl\u0131k Rusyas\u0131\u2019n\u0131n yurtsuz, geleceksiz b\u0131rakt\u0131\u011f\u0131 milyonlarca \u00c7erkes\u2019in torunlar\u0131, d\u00fcnyan\u0131n 21 May\u0131s \u00c7erkes Soyk\u0131r\u0131m ve S\u00fcrg\u00fcn\u00fcn\u00fcn tan\u0131mas\u0131n\u0131, Rusya\u2019n\u0131n \u00f6z\u00fcr dilemesini var olma m\u00fccadelelerinin \u00f6n\u00fcndeki engellerin kald\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131 istiyor. Mersin\u2019deki \u00c7erkesler 21 May\u0131s\u2019ta d\u00fczenleyecekleri program ile hem atalar\u0131n\u0131 an\u0131p hem de taleplerini dile getirecek.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130ki y\u0131ld\u0131r pandemi nedeniyle sekteye u\u011frayan \u00c7erkes Soyk\u0131r\u0131m\u0131 ve S\u00fcrg\u00fcn\u00fcn\u00fcn 158. Y\u0131l\u0131 Anma Program\u0131 Mersin\u2019de bu y\u0131l 21 May\u0131s tarihinde \u00d6zgecan Aslan Meydan\u0131\u2019nda ger\u00e7ekle\u015ftirilecek. T\u00fcrkiye\u2019de ya\u015fayan yakla\u015f\u0131k 5 milyon ve Mersin\u2019de say\u0131lar\u0131n\u0131n 5 bin civar\u0131nda oldu\u011fu tahmin edilen Kafkas k\u00f6kenli yurtta\u015flar, soyk\u0131r\u0131m ve s\u00fcrg\u00fcn\u00fc unutturmamak i\u00e7in atalar\u0131n\u0131 denize karanfiller atarak anarak, taleplerini yeniden dile getirecek.<\/p>\n\n\n\n<p>GEN\u00c7 \u00c7ERKESLER M\u0130LL\u0130 KIYAFETLER\u0130 \u0130LE ATALARINI HATIRLATTI<br>Mersin Kafkas K\u00fclt\u00fcr ve Dayan\u0131\u015fma Derne\u011fi Ba\u015fkan\u0131 Serdar Ate\u015falp ve y\u00f6netim kurulu, Nobel Otel\u2019de d\u00fczenledikleri bas\u0131n toplant\u0131s\u0131 ile anma program\u0131n\u0131 kamuoyu ile payla\u015ft\u0131.<br>Ba\u015fkan Ate\u015falp\u2019\u0131n, 21 May\u0131s \u00c7erkes Soyk\u0131r\u0131m ve S\u00fcrg\u00fcn\u00fcn\u00fcn tan\u0131mas\u0131 i\u00e7erikli a\u00e7\u0131klamas\u0131na Mersinli \u00c7erkes gen\u00e7leri milli k\u0131yafetleri toplant\u0131ya kat\u0131larak destek verdi.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cB\u0130NLERCE YILLIK KAD\u0130M VATANLARINDAN \u0130\u015eKENCE VE \u00d6L\u00dcMLE S\u00dcR\u00dcLD\u00dcLER\u201d<br>Toplant\u0131da, ilk olarak ya\u015fanan soyk\u0131r\u0131m ve s\u00fcrg\u00fcn s\u00fcrecine dair bilgiler verildi. Yakla\u015f\u0131k 300 y\u0131l s\u00fcren Rus \u2013 Kafkas sava\u015flar\u0131n\u0131n son 100 y\u0131l\u0131n\u0131n \u00c7erkesler \u00fczerinde uygulanan bir katliama d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc vurgulayan Ba\u015fkan Ate\u015falp, Osmanl\u0131 \u0130mparatorlu\u011funun K\u0131r\u0131m Sava\u015f\u0131n\u0131 da kaybetmesiyle Rus ordusunun, g\u00fcc\u00fcn\u00fcn tamam\u0131n\u0131 Kuzey Kafkasya\u2019ya y\u00f6neltti\u011fini ve son direni\u015fleri de kanl\u0131 bir vah\u015fetle t\u00fcketti\u011fini kaydetti.<br>\u201cSava\u015f biterken, Rus \u00c7arl\u0131\u011f\u0131 21 May\u0131s 1864 tarihinde, b\u00fct\u00fcn \u00c7erkeslerin Kafkasya d\u0131\u015f\u0131na s\u00fcrg\u00fcn edilmelerine karar verdi ve h\u0131zl\u0131 bir \u015fekilde uygulanmaya ba\u015fland\u0131\u201d diyerek ya\u015fanan ac\u0131lar\u0131 anlatan Ate\u015falp, \u201cBinlerce y\u0131ll\u0131k kadim vatanlar\u0131ndan i\u015fkence ve \u00f6l\u00fcmle s\u00fcr\u00fcld\u00fcler. \u201cB\u00fcy\u00fck S\u00fcrg\u00fcn\u201d d\u00f6neminde bir bu\u00e7uk milyondan fazla insan anayurtlar\u0131n\u0131 terk etmek zorunda b\u0131rak\u0131ld\u0131. \u00dcstlerindeki giysi d\u0131\u015f\u0131nda e\u015fya almalar\u0131na izin verilmeden derme \u00e7atma gemilere \u2018istif\u2019 edildiler.<\/p>\n\n\n\n<p>BALKANLAR, ANADOLU VE ORTADO\u011eU\u2019YA DA\u011eITILDILAR<br>Karadeniz\u2019in kuzey limanlar\u0131ndan d\u00fczensiz \u015fekilde, aileler par\u00e7alanarak Balkanlar\u2019a ve Anadolu\u2019ya ve Ortado\u011fu\u2019ya da\u011f\u0131t\u0131ld\u0131lar. S\u00fcrg\u00fcnler \u2018halifenin \u00fclkesinde\u2019 hayata tutunma m\u00fccadelesi verirken, geride b\u0131rakt\u0131klar\u0131 topraklar\u0131na Slavlar, G\u00fcrc\u00fcler, Ermeniler ve Rumlar yerle\u015ftirildi. Kafkas s\u00fcrg\u00fcnleri, Osmanl\u0131 Devleti\u2019nin b\u00f6ylesine ani ve kitlesel g\u00f6\u00e7lere haz\u0131rl\u0131kl\u0131 bulunmamas\u0131 nedeniyle, \u00e7\u0131k\u0131\u015f limanlar\u0131nda, yollarda ve ilk yerle\u015fim yerlerinde fiziki uyumsuzluk, salg\u0131n hastal\u0131klar gibi nedenlerle 500 bin civar\u0131nda kay\u0131p verdiler. Kafkaslar\u0131n yayla havas\u0131ndan gelmi\u015f 74 bin insan\u0131n, s\u0131cakl\u0131\u011f\u0131yla me\u015fhur \u00c7ukurova\u2019ya yerle\u015ftirilmesi sonucu bir-iki y\u0131lda n\u00fcfuslar\u0131n\u0131n 4 binlere d\u00fc\u015fmesi bir \u00f6rnektir.<\/p>\n\n\n\n<p>OSMANLI\u2019NIN DENGE UNSURU OLDULAR<br>Osmanl\u0131 y\u00f6netimi \u0130sk\u00e2n Plan\u0131 \u00e7er\u00e7evesinde Kuzey Kafkasyal\u0131 m\u00fcltecileri, \u00f6zellikle i\u00e7 kar\u0131\u015f\u0131kl\u0131klar\u0131n ve isyanlar\u0131n oldu\u011fu b\u00f6lgelere yerle\u015ftirmi\u015ftir. N\u00fcfus dengesinin sa\u011flanmas\u0131, arazilerin tar\u0131ma kazand\u0131r\u0131lmas\u0131 ve muharebe yeteneklerinden faydalanma yolu izlenmi\u015ftir. G\u00f6\u00e7menlere yard\u0131m giri\u015fimleri kalabal\u0131k ve imk\u00e2ns\u0131zl\u0131k nedeniyle k\u0131sa s\u00fcrede \u00e7\u00f6km\u00fc\u015ft\u00fcr. Geri d\u00f6nmek ve anayurtlar\u0131n\u0131 Rus ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011f\u0131ndan kurtarmak karar\u0131nda olan \u00c7erkes g\u00f6\u00e7menler, 1877 &#8211; 1878 harbinde, kendi atlar\u0131 ve silahlar\u0131 ile g\u00f6n\u00fcll\u00fc olarak Anadolu ve Rumeli\u2019deki cephelere ko\u015ftular. S\u00fcvari g\u00fc\u00e7lerinin neredeyse tamam\u0131n\u0131 Kafkasyal\u0131 g\u00f6\u00e7menler olu\u015fturdu. Ancak \u015fanslar\u0131 yaver gitmedi. 14 y\u0131l \u00f6nce Balkanlara yerle\u015ftirilen \u00c7erkesler de, 1878 y\u0131l\u0131nda imzalanan Ayastefanos ve Berlin anla\u015fmalar\u0131 gere\u011fince Suriye, Filistin ve Anadolu\u2019ya nakledildiler.<br>Balkanlarda isk\u00e2n edilen Kafkas s\u00fcrg\u00fcnleri ikinci kez g\u00f6\u00e7 ettirilmi\u015f oldu. Zorunlu g\u00f6\u00e7ler Kuzey Kafkasya halklar\u0131 i\u00e7in tam bir y\u0131k\u0131m oldu. Yerle\u015ftirildikleri b\u00f6lgelerde, devlet taraf\u0131ndan kendilerine g\u00f6sterilen arazileri o g\u00fcne kadar yayla, otlak gibi \u015fekillerde kullanmakta olan yerli halkla \u00e7at\u0131\u015fmalara girmek zorunda kald\u0131lar. Ba\u015flar\u0131n\u0131 sokabilecekleri evlerini yapmak, verilen arazileri \u0131slah etmek, ekip dikmek, kendi ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131 g\u00f6rebilir hale gelmek y\u0131llar\u0131n\u0131 ald\u0131\u201d dedi.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cKAFKAS HALKLARI, T\u00dcRK\u0130YE KURTULU\u015e SAVA\u015eI\u2019NDA DA AKT\u0130F ROL ALDI\u201d<br>S\u00fcrg\u00fcn anmas\u0131 i\u00e7in se\u00e7tikleri 19 May\u0131s 1919\u2019un da \u00c7erkesler i\u00e7in b\u00fcy\u00fck bir \u00f6neme sahip oldu\u011funu i\u015faret eden ba\u015fkan Serdar Ate\u015falp, atalar\u0131n\u0131n ba\u011f\u0131ms\u0131z T\u00fcrkiye Cumhuriyeti\u2019nin kurtulu\u015f s\u00fcrecine katk\u0131s\u0131na dikkat \u00e7ekti.<br>Kafkas halklar\u0131n\u0131n, T\u00fcrkiye Kurtulu\u015f Sava\u015f\u0131\u2019nda da aktif rol ald\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirten Ate\u015flap, \u201cErzurum Kongresinde belirlenen 9 ki\u015filik Temsil Heyeti\u2019nin 2 \u00fcyesi, Sivas Kongresi taraf\u0131ndan se\u00e7ilen 16 ki\u015filik Heyet\u2019i Temsiliye \u00fcyelerinin 5\u2019i Kafkasyal\u0131d\u0131r. Amasya M\u00fclakat\u0131nda imzas\u0131 bulunanlardan Mustafa Kemal Pa\u015fa d\u0131\u015f\u0131ndaki 4 ki\u015fi de Kafkas g\u00f6\u00e7menidir. \u0130zmir\u2019in \u0130\u015fgali ile ba\u015flayan milli m\u00fccadelede de \u00c7erkesler \u00f6n cephelerdeydi. Yunanl\u0131lar\u0131n ilerlemesini durduran Ethem Bey, Anadolu\u2019daki isyanlar\u0131 da bast\u0131r\u0131p, d\u00fczenli ordunun olu\u015fturulmas\u0131 i\u00e7in Ankara\u2019daki h\u00fck\u00fcmete zaman kazand\u0131rd\u0131. Ancak d\u00fczenli ordunun kurulu\u015fu d\u00f6neminde Ethem ve Ankara h\u00fck\u00fcmeti aras\u0131nda anla\u015fmazl\u0131klar oldu. Bunun \u00fczerine Ethem Bey kuvvetlerini da\u011f\u0131tt\u0131 ve \u00fclkeden ayr\u0131ld\u0131. Buna ra\u011fmen 1922-1923 y\u0131llar\u0131nda, Ethem Bey\u2019e ve Anzavur Ahmet\u2019e destek verdi\u011fi \u00f6ne s\u00fcr\u00fclen 14 \u00c7erkes k\u00f6y\u00fcn\u00fcn halk\u0131, su\u00e7lu-su\u00e7suz, \u00e7oluk-\u00e7ocuk, ya\u015fl\u0131-gen\u00e7 ay\u0131r\u0131m\u0131 yap\u0131lmadan Do\u011fu Anadolu\u2019ya s\u00fcrg\u00fcn edildi.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cSADECE \u0130ZOLE KIRSAL ALANLARDA KALANLAR L\u0130SAN VE K\u00dcLT\u00dcREL K\u0130ML\u0130KLER\u0130N\u0130 KORUYAB\u0130LD\u0130LER\u201d<br>Anadolu\u2019daki \u00c7erkes n\u00fcfusu benzer nedenlerle artmas\u0131 gereken \u015fekilde artmad\u0131. Ayr\u0131ca i\u00e7 g\u00f6\u00e7 ya\u015fayan \u00c7erkesler, kent ortam\u0131nda dillerini, geleneklerini ve sosyal hayatlar\u0131n\u0131 devam ettiremediler. Yeni nesiller h\u0131zla ana dillerini unuttu. Sadece izole k\u0131rsal alanlarda kalanlar lisan ve k\u00fclt\u00fcrel kimliklerini koruyabildiler.<br>T\u00fcrkiye Cumhuriyetindeki yasal \u00f6rg\u00fctlenme olan Kafkas K\u00fclt\u00fcr Dernekleri sayesinde Anavatan Kuzey Kafkasya\u2019daki \u00c7erkes Y\u00f6netim birimleri ve halk\u0131 ile ileti\u015fim g\u00fc\u00e7lendirilmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131lmakta, dil kursu, halk danslar\u0131 e\u011fitimi ba\u015fta olmak \u00fczere, \u00c7erkes Geleneksel Ya\u015fam Tarz\u0131 olan Khabze ile ilgili \u00e7al\u0131\u015fmalar yap\u0131lmakta, ar\u015fiv ve k\u00fct\u00fcphaneler olu\u015fturulup, \u00c7erkes toplumunun varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrebilmesi i\u00e7in gayret sarf edilmektedir\u201d diye konu\u015ftu.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cSAVA\u015eTA YA\u015eANANLARI EN \u0130Y\u0130 B\u0130Z B\u0130L\u0130R\u0130Z\u201d<br>Sava\u015f\u0131n \u00e7ocuklar\u0131 olarak bug\u00fcn ya\u015fananlar\u0131 en iyi anlayacaklar\u0131n kendileri oldu\u011funu da s\u00f6yleyen Serdar Ate\u015falp, \u015funlar\u0131 s\u00f6yledi: \u201c\u00c7erkes toplumu, d\u00fcn Suriye ba\u015fta olmak \u00fczere Ortado\u011fu topraklar\u0131nda, bug\u00fcn \u00f6zellikle halen Rus emperyalizmi ile m\u00fccadele eden Ukrayna\u2019da ya\u015fananlar\u0131 en iyi anlayabilecek bir toplumdur. Burada kar\u015f\u0131la\u015faca\u011f\u0131n\u0131z t\u00fcm \u00c7erkesler, i\u015fte b\u00f6yle bir vah\u015fet ortam\u0131ndan geriye sa\u011f kalabilenlerin torunlar\u0131d\u0131r\u201d..<\/p>\n\n\n\n<p>ANMA, \u00d6ZGECAN ASLAN MEYDANI\u2019NDA<br>Konu\u015fmas\u0131n\u0131n sonunda anma program\u0131na dair bilgiler veren Dernek Ba\u015fkan\u0131 Serdar Ate\u015falp, \u201cBa\u015fta T\u00fcrkiye ve Kuzey Kafkasya olmak \u00fczere \u00c7erkeslerin ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 her yerde geleneksel bir yas g\u00fcn\u00fc olarak her y\u0131l an\u0131lmakta olan 21 May\u0131s \u00c7erkes S\u00fcrg\u00fcn\u00fc anma etkinlikleri, bu y\u0131l Mersin \u00d6zgecan Aslan Meydan\u0131nda 21 May\u0131s 2022 Cumartesi ak\u015fam\u0131 saat 19:30\u2019da halk\u0131m\u0131za a\u00e7\u0131k bir organizasyon olarak ger\u00e7ekle\u015ftirilecektir. Ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z ac\u0131lar ve sebeplerinden ders \u00e7\u0131kar\u0131larak, d\u00fcnyan\u0131n daha mutlu insanlar\u0131n ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 bir yer haline gelece\u011fine ili\u015fkin \u00fcmitlerimizle, tekrar te\u015fekk\u00fcr ederim\u201d dedi.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00c7arl\u0131k Rusyas\u0131\u2019n\u0131n yurtsuz, geleceksiz b\u0131rakt\u0131\u011f\u0131 milyonlarca \u00c7erkes\u2019in torunlar\u0131, d\u00fcnyan\u0131n 21 May\u0131s \u00c7erkes Soyk\u0131r\u0131m ve S\u00fcrg\u00fcn\u00fcn\u00fcn tan\u0131mas\u0131n\u0131, Rusya\u2019n\u0131n \u00f6z\u00fcr dilemesini var olma m\u00fccadelelerinin \u00f6n\u00fcndeki engellerin kald\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131 istiyor. Mersin\u2019deki \u00c7erkesler 21 May\u0131s\u2019ta d\u00fczenleyecekleri program ile hem atalar\u0131n\u0131 an\u0131p hem de taleplerini dile getirecek. \u0130ki y\u0131ld\u0131r pandemi nedeniyle sekteye u\u011frayan \u00c7erkes Soyk\u0131r\u0131m\u0131 ve S\u00fcrg\u00fcn\u00fcn\u00fcn 158. Y\u0131l\u0131 Anma Program\u0131 [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":169662,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[6],"tags":[],"class_list":["post-169661","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-gundem"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.radyoulku.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/169661","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.radyoulku.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.radyoulku.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.radyoulku.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.radyoulku.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=169661"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.radyoulku.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/169661\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.radyoulku.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/169662"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.radyoulku.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=169661"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.radyoulku.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=169661"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.radyoulku.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=169661"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}